EFISC-GTP: Standardowa architektura i logika zarządzania ryzykiem w łańcuchu dostaw składników paszowych
Rynek składników paszowych znacząco różni się od rynku pasz treściwych czy produkcji żywności. Kluczową rolę odgrywają:
— handel międzynarodowy,
— złożone szlaki logistyczne,
— wielokrotna odsprzedaż,
— magazynowanie i przeładunki,
— wysoki poziom zobowiązań umownych między stronami.
W takich warunkach kontrola bezpieczeństwa nie może ograniczać się wyłącznie do miejsca produkcji. Zagrożenia pojawiają się na wszystkich etapach — od zakupu surowców do momentu dostarczenia ich do konsumenta końcowego.
System EFISC-GTP został opracowany specjalnie z myślą o tej specyfice, łącząc wymagania dotyczące produkcji składników paszowych z Dobrymi Praktykami Handlowymi.

Norma opiera się na kilku fundamentalnych elementach:
— Zasady HACCP: System opiera się na analizie zagrożeń i zarządzaniu krytycznymi punktami kontroli. Nacisk kładziony jest jednak nie tylko na procesy produkcyjne, ale również na ryzyka w łańcuchu dostaw.
— Zarządzanie dostawcami: Szczególną uwagę przywiązuje się do kwalifikacji dostawców, oceny ich wiarygodności, weryfikacji statusu certyfikacji i monitorowania zmian.
— Identyfikowalność: System musi zapewniać przejrzystość przepływu produktów, w tym:
— identyfikację partii,
— dokumentację operacji,
— możliwość szybkiego wycofania produktu.
— Zarządzanie incydentami: EFISC-GTP wymaga procedur reagowania, komunikacji z klientami i analizy przyczyn incydentów.
— Dobre Praktyki Handlowe (GTP): Jest to kluczowa cecha systemu. Obejmuje ona relacje umowne, weryfikację dokumentacji oraz kontrolę zgodności dostaw z warunkami umowy. W ten sposób standard tworzy ujednolicony system zarządzania ryzykiem, obejmujący zarówno procesy fizyczne, jak i operacje handlowe.
Z praktycznego punktu widzenia EFISC-GTP opiera się na zasadzie:
Kontrola musi być proporcjonalna do poziomu ryzyka.

Oznacza to:
— badania laboratoryjne są planowane w oparciu o analizę ryzyka;
— częstotliwość kontroli jest określana na podstawie historii dostaw i wiarygodności partnerów;
— szczególną uwagę zwraca się na krytyczne rodzaje surowców;
— ocenia się ryzyko logistyczne (zanieczyszczenie podczas transportu, mieszanie partii itp.).
To podejście pozwala skoncentrować zasoby na rzeczywiście wrażliwych częściach łańcucha dostaw. Bezpieczeństwo składników pasz zależy od najsłabszego ogniwa. EFISC-GTP postrzega łańcuch dostaw jako zintegrowany system obejmujący:
— zaopatrzenie w surowce,
— przetwarzanie,
— magazynowanie,
— przeładunek,
— transport,
— operacje handlowe.
Audyt przeprowadzany jest z uwzględnieniem specyfiki działalności przedsiębiorstwa i jego roli w łańcuchu.

Jako jednostka certyfikująca, przeprowadzając audyt EFISC-GTP, oceniamy:
— poprawność analizy ryzyka;
— trafność programów monitorowania;
— system oceny dostawców;
— zarządzanie dokumentacją;
— skuteczność procedur identyfikowalności;
— gotowość na incydenty.
Najczęstsze obszary ryzyka dla firm:
— formalne podejście do oceny dostawców;
— niewystarczające uszczegółowienie analizy ryzyka logistycznego;
— niesystematyczna rewizja planu HACCP w przypadku zmiany dostaw;
— słaba komunikacja w przypadku zidentyfikowania odchyleń.
Aspekty te wymagają nie formalnego wdrożenia, ale rzeczywistego zrozumienia procesów. System jest szczególnie istotny dla:
— producentów składników pasz,
— handlowców międzynarodowych,
— operatorów magazynów i przeładunków,
— firm logistycznych,
— przedsiębiorstw nastawionych na eksport.

Umożliwia on usystematyzowanie zarządzania ryzykiem, szczególnie w środowisku handlowym, gdzie dynamika operacyjna jest znacznie wyższa niż w klasycznej produkcji.
EFISC-GTP to nie tylko zestaw wymagań. To architektura zarządzania ryzykiem w łańcuchu dostaw składników pasz.
System łączy:
— analizę zagrożeń,
— kontrolę procesów,
— zarządzanie ryzykiem handlowym,
— przejrzystość operacyjną,
— odpowiedzialność uczestników rynku.

W warunkach rosnącego handlu międzynarodowego i rosnących wymagań w zakresie identyfikowalności, taka struktura zapewnia przewidywalność, zrównoważony rozwój i zaufanie w łańcuchu dostaw.
W kolejnej publikacji przyjrzymy się praktycznym aspektom audytu EFISC-GTP oraz typowym/częstym niezgodnościom w przedsiębiorstwach.
Nadal masz pytania? Skontaktuj się z nami
Zamknięta 10, 30-554 Kraków, Poland